Amortyzacja samochodu osobowego w firmie w 2026 r.

Amortyzacja to mechanizm, który pozwala zaliczyć zakup samochodu do kosztów uzyskania przychodu nie jednorazowo, lecz w miesięcznych ratach rozłożonych na okres jego faktycznego używania. Dla samochodu osobowego wpisanego do ewidencji środków trwałych — oznaczonego w Klasyfikacji Środków Trwałych symbolem KŚT 741 — ustawa o PIT przewiduje stałą stawkę 20 % rocznie, co odpowiada pięcioletniemu okresowi amortyzacji. Od 2026 r. do tego prostego wzoru dochodzi nowy, ostrzejszy limit wartościowy zależny od emisji CO₂.

Kalkulator raty amortyzacyjnej

Limity amortyzacji w 2026 r. — trzy progi wg emisji CO₂

Od 1 stycznia 2026 r. obowiązują trzy wartości maksymalne, do których można wliczyć samochód osobowy w koszty:

  • 225 000 zł — pojazdy napędzane wyłącznie energią elektryczną (BEV) lub wodorem (FCEV),
  • 150 000 zł — pojazdy, w których emisja CO₂ silnika spalinowego jest mniejsza niż 50 g/km (w praktyce większość hybryd plug-in),
  • 100 000 zł — wszystkie pozostałe pojazdy (benzyna, diesel, LPG, hybrydy non-plug-in, plug-iny z emisją ≥ 50 g/km).

Spadek z 150 000 zł do 100 000 zł dotyczy dokładnie tej grupy, do której należy największy wolumen pojazdów firmowych — „klasyczne" spalinowce. Różnica w rocznym odpisie dla samochodu za 150 000 zł wynosi 30 000 − 20 000 = 10 000 zł mniej w KUP przez pięć lat amortyzacji.

Emisję CO₂ odczytasz z pozycji V.7 dowodu rejestracyjnego albo z wyciągu ze świadectwa homologacji. Dla aut, które nie mają tej informacji (starsze modele bez pomiaru WLTP), stosuje się progową wartość 50 g/km — w praktyce kwalifikują się do najniższego limitu 100 000 zł.

Zasada przejściowa: nowe limity dotyczą wyłącznie pojazdów wpisanych do ewidencji środków trwałych od 1 stycznia 2026 r. Samochody wpisane wcześniej rozliczają się dalej według limitów obowiązujących w dniu ich przyjęcia do używania (dla 2019–2025 r. był to 150 000 zł dla spalinowych i 225 000 zł dla BEV).

Co się dzieje z nadwyżką ponad limit

Wartość początkowa samochodu wpisywana do ewidencji to pełna cena (netto dla VAT-owca czynnego, brutto dla zwolnionego z VAT) plus koszty związane z przygotowaniem do użytku. Odpisy amortyzacyjne liczy się jednak tylko od kwoty mieszczącej się w limicie. Różnica między pełną wartością a limitem to tzw. nadwyżka — część odpisu od niej jest NKUP (nie stanowi kosztu uzyskania przychodu).

Przykład: samochód spalinowy za 160 000 zł netto. Limit 100 000 zł. Roczny odpis 20 % × 160 000 = 32 000 zł, z tego 20 000 zł w KUP (od 100 000 zł) i 12 000 zł NKUP (od nadwyżki 60 000 zł). Nadwyżka „wypala się" w sensie księgowym, ale nie obniża podstawy opodatkowania.

Metoda liniowa 20 % — standard dla osobowych

To jedyna metoda dostępna dla samochodu osobowego — ustawa wyłącza zarówno amortyzację jednorazową (z uwagi na KŚT 741), jak i degresywną 2.0. Roczny odpis wynosi 20 % wartości początkowej (ograniczonej do limitu), miesięczny — 1/12 z tej kwoty. Pierwszy odpis robisz w miesiącu następującym po miesiącu wpisu do ewidencji: samochód wpisany 20 stycznia 2026 r. — pierwszy odpis 28 lutego 2026 r.

Indywidualne stawki — samochody używane i ulepszone

Ustawa pozwala skrócić okres amortyzacji, jeżeli:

  • pojazd jest używany w rozumieniu ustawy, tj. przed nabyciem przez Ciebie był wykorzystywany przez inny podmiot przez co najmniej 6 miesięcy (potwierdzenie: dowód rejestracyjny, umowa kupna, faktura od pierwszego właściciela),
  • pojazd jest ulepszony — poniosłeś nakłady na modernizację (nie remont) w wysokości co najmniej 30 % wartości początkowej.

W obu przypadkach minimalny okres amortyzacji wynosi 30 miesięcy (2,5 roku). Miesięczny odpis to wartość początkowa (w limicie CO₂) podzielona przez 30. To najszybsza dopuszczalna ścieżka amortyzacji osobowego w polskim systemie — pozwala zaliczyć wartość auta do kosztów dwa razy szybciej niż w metodzie liniowej 20 %.

Stawka podwyższona współczynnikiem

W odniesieniu do osobowych używanych w warunkach wymagających szczególnej sprawności technicznej (stale, nie sporadycznie — np. flota kurierska, terenowa) przepisy pozwalają stosować współczynnik nie wyższy niż 1,4 do stawki 20 %. Maksymalna stawka wynosi więc 28 %, co odpowiada ok. 3 latom i 7 miesiącom amortyzacji. W praktyce dla samochodu osobowego jest to rzadko uzasadnione — urząd skarbowy wymaga wykazania faktycznego charakteru „trudnych warunków". Częściej stosuje się tę metodę dla pojazdów specjalnych.

Brak amortyzacji jednorazowej i degresywnej — dlaczego

Art. 22k ust. 7 ustawy o PIT — który przyznaje małym podatnikom i nowym firmom prawo do jednorazowej amortyzacji do 50 000 € rocznie — wprost wyklucza samochody osobowe z tego mechanizmu. To samo dotyczy amortyzacji degresywnej (współczynnik 2.0, art. 22k ust. 1) — w wykazie dopuszczalnych środków trwałych brak KŚT 741. Obie te metody działają natomiast dla samochodów ciężarowych (KŚT 742).

Sprzedaż albo wycofanie z firmy

Jeżeli sprzedajesz firmowy samochód przed pełnym zamortyzowaniem, niezamortyzowana część wartości początkowej (w limicie CO₂) staje się kosztem uzyskania przychodu w miesiącu sprzedaży. Przychodem jest cena sprzedaży — różnica to dochód, od którego zapłacisz PIT wg wybranej formy opodatkowania (skala, liniowy lub ryczałt). Jeśli jesteś czynnym VAT-owcem, naliczasz VAT od ceny sprzedaży (23 %), chyba że stosujesz zwolnienie przy samochodzie używanym spełniającym warunki art. 43 ustawy o VAT.

Wycofanie z ewidencji na cele prywatne nie generuje PIT (nie ma przychodu), ale powoduje obowiązek korekty VAT — w ciągu 60 miesięcy od zakupu podatnik koryguje pierwotne odliczenie proporcjonalnie do liczby miesięcy użycia w firmie.

Przykłady amortyzacji w 2026 r.

Cztery scenariusze ilustrujące różnice między limitami.

1. Benzyna 90 000 zł netto (emisja 140 g/km).
Limit 100 000 zł, wartość poniżej — pełna amortyzacja. Roczny odpis: 20 % × 90 000 = 18 000 zł. Miesięczny: 1 500 zł. Okres: 5 lat.

2. Hybryda plug-in <50 g/km za 180 000 zł netto.
Limit 150 000 zł. Odpis liczony od limitu: 20 % × 150 000 = 30 000 zł/rok w KUP. Od nadwyżki 30 000 zł: 20 % × 30 000 = 6 000 zł/rok NKUP. Łączny odpis w ewidencji: 36 000 zł (ale tylko 30 000 zł pomniejsza dochód).

3. BEV 300 000 zł netto.
Limit 225 000 zł. Odpis roczny w KUP: 20 % × 225 000 = 45 000 zł. Od nadwyżki 75 000 zł: 15 000 zł/rok NKUP. Mimo wysokiej ceny pojazd pozostaje atrakcyjny kosztowo dzięki najwyższemu limitowi i pełnemu VAT pod warunkiem VAT-26.

4. Używany benzyna 60 000 zł netto (poprzedni właściciel — 4 lata), stawka indywidualna.
Minimalny okres 30 miesięcy. Odpis miesięczny: 60 000 / 30 = 2 000 zł. Dla porównania liniowo: 1 000 zł/mies. przez 60 miesięcy. Metoda indywidualna daje dwukrotnie szybsze ujęcie kosztu — korzystne, gdy chcesz obniżyć dochód w najbliższych 2,5 roku.

FAQ

Czy hybryda non-plug-in (klasyczna HEV) kwalifikuje się do limitu 150 000 zł? Nie. Do progu <50 g/km kwalifikują się praktycznie wyłącznie PHEV i BEV; klasyczne hybrydy mają emisję zwykle 100–130 g/km i wpadają do limitu 100 000 zł.

Kupiłem samochód w grudniu 2025 r., ale wpisuję do ewidencji w styczniu 2026 r. — który limit? Decyduje moment wpisu do ewidencji, nie zakupu — obowiązuje limit 2026 r. Jeżeli zależy Ci na starym limicie 150 000 zł, wprowadź auto do ewidencji najpóźniej 31 grudnia 2025 r.

Czy mogę amortyzować samochód wcześniej używany prywatnie? Tak, po wprowadzeniu do ewidencji środków trwałych — wartością początkową jest cena zakupu (lub wartość rynkowa z dnia wprowadzenia, gdy kupiłeś dawniej). Jeżeli pojazd był używany prywatnie przez co najmniej 6 miesięcy przez Ciebie, nie uprawnia to do stawki indywidualnej 30 miesięcy — używanie musi nastąpić przez poprzedniego właściciela.

Co, jeżeli przestanę być czynnym VAT-owcem w trakcie amortyzacji? Amortyzacja biegnie dalej bez zmian (wartość początkowa pozostaje netto). Zmienia się tylko obowiązek korekty VAT z pierwotnego odliczenia — proporcjonalnie do liczby miesięcy, w których już nie używasz auta do czynności opodatkowanych.

Zobacz też